Американската филмска академија ги ажурираше правилата за 99-тото доделување на Оскарите, а најголемо внимание привлече одлуката поврзана со вештачката интелигенција: во центарот на креативниот процес мора да стои човекот.

Американската академија за филмски уметности и науки усвои нови правила за 99-тото доделување на Оскарите, кое ќе се одржи на 14 март 2027 година. Меѓу најважните промени се правилата поврзани со употребата на вештачка интелигенција во филмот, актерските категории и категоријата за најдобар меѓународен филм.

Според новите насоки, Академијата за првпат појасно ја регулира употребата на генеративна вештачка интелигенција во филмските остварувања. Тоа не значи дека филм во кој се користени АИ-алатки автоматски нема да може да се натпреварува, туку дека Академијата ќе проценува колку човечкиот автор бил во центарот на креативниот процес.

Сценариото мора да биде човечко дело

Најмногу реакции предизвика правилото за сценаристичките категории. Според новите правила, сценаријата што ќе се разгледуваат за Оскар мора да бидат напишани од човечки автори. Академијата го задржува правото да побара дополнителни информации доколку постои сомнеж или прашање околу користењето на вештачка интелигенција при создавањето на филмот.

Со ова, Оскарите испраќаат јасна порака дека технологијата може да биде алатка, но не и замена за авторот. Или, поедноставно кажано: сценарио може да користи современи алатки, но наградата оди за човечка креативност, не за машински генериран текст.

АИ-актери нема да можат да освојат Оскар

Промени има и во актерските категории. За актерските награди ќе се разгледуваат само улоги што се „доказливо изведени од луѓе, со нивна согласност“. Ова правило доаѓа во време кога Холивуд сè погласно дебатира за дигитални ликови, синтетички актери, користење на лик и глас преку АИ и можноста технологијата да ги замени вистинските изведувачи.

Академијата не ја затвора целосно вратата за технологијата во филмот, но јасно нагласува дека актерската изведба мора да има човечки извор. Тоа значи дека дигитално создаден лик или целосно АИ-генерирана изведба нема да може да се третира како актерска улога за Оскар.

Актерите ќе можат да имаат повеќе номинации во иста категорија

Една од поголемите промени е и правилото според кое актер може да добие повеќе номинации во иста актерска категорија, доколку неговите изведби се најдат меѓу првите пет според бројот на гласови. Досега, во практика, кога актер имаше повеќе силни изведби во иста сезона, распределбата често зависеше од тоа како студијата ги пријавуваат улогите — како главни или споредни.

Со новото правило, Академијата им овозможува на гласачите директно да ги наградат најдобрите изведби, дури и ако се работи за ист актер во иста категорија.

Прочитајте и за

Очилата што ќе ги носиме по „Ѓаволот носи Прада 2“: Миранда, Енди и Емили повторно диктираат стил

Промени и за меѓународниот филм

Нови правила има и во категоријата за најдобар меѓународен филм. Академијата ја проширува можноста за квалификација, па филмови што освоиле значајни награди на големи фестивали како Кан, Венеција, Берлин, Торонто и Санденс ќе можат полесно да влезат во оскаровската трка.

Дополнително, се менува и начинот на признавање: наместо фокусот да биде само на земјата што го пријавува филмот, сè поголемо внимание ќе се дава на авторскиот тим, особено на режисерот.

Оскарите се подготвуваат за нова филмска ера

Овие промени покажуваат дека Академијата се обидува да одговори на новата реалност во филмската индустрија. Вештачката интелигенција веќе станува дел од монтажата, визуелните ефекти, сценаријата, па дури и од актерските изведби. Но прашањето што сè повеќе се поставува е: каде завршува алатката, а каде почнува авторот?

Со новите правила, Оскарите јасно застануваат на страната на човечката креативност. Технологијата може да помогне, но наградите и понатаму треба да ја слават човечката имагинација, талент и изведба.

99-тото доделување на Оскарите ќе се одржи на 14 март 2027 година, а јубилејното 100-то издание е најавено за 5 март 2028 година.